Sociaal werk ouderen

Algemene kanalen
Actief wordt via gesprekken, bijeenkomsten, krant, flyer, website en Facebook informatie gegeven over actuele onderwerpen en activiteiten. Een gewaardeerde vorm is de seniorenwijzer die op verschillende locaties te verkrijgen is, waarin men allerhande sport, zorg en ander Ridderkerks aanbod vindt.
Ook wordt er informatie gegeven via de nieuwsbrief welke digitaal verspreid wordt onder 350 abonnees en bij 750 adressen fysiek bezorgd wordt. Daarnaast liggen papieren versies op verschillende locaties zoals wijkcentra. De nadruk zal steeds meer gaan liggen op het digitaal aanbieden van de nieuwsbrief naarmate de doelgroep digitaal vaardiger wordt.

Voorlichtingen
Er is een voorlichting ouderenmishandeling georganiseerd voor Ridderkerkse vrijwilligers. Deelnemers hebben inzicht gekregen in de verschillende vormen van ouderenmishandeling en handvaten om hiermee om te gaan. Het was een interactieve bijeenkomst, deelnemers vonden het prettig om ervaringen uit te wisselen.

Om de eerstelijn te versterken is er een bijeenkomst georganiseerd voor deelnemers uit de eerstelijn. Voor een groep van 40 professionals is een presentatie gegeven over sociaal werk ouderen en Welzijn op Recept.
Verder is er een Presentatie Kwetsbare Ouderen bij huisartspraktijken geweest. Hier is verteld wat de rol is van de sociaal werker ouderen en de welzijnscoach, en wat deze kunnen betekenen voor de kwetsbare ouderen in Ridderkerk. Er is ook aandacht besteed aan de activiteiten van Facet die erop gericht zijn eenzame inwoners weer in contact te brengen met anderen.

Fit op alle fronten
Fit op alle Fronten is dit jaar georganiseerd in samenwerking met de Coalitie Eén tegen Eenzaamheid en het Vrijwilligerssteunpunt. Er was een ruim en gevarieerd aanbod op het gebied van fit kunnen zijn en blijven en het voorbereiden op mentaal, financieel en fysiek fit ouder worden. Zo konden Ridderkerkse senioren onder andere presentaties bijwonen over gezond slapen, voedingssupplementen, eenzaamheid, digitale hulp, oplichting, vitaliteit, voeding en financieel fit zijn. Men kon dansen, samen muziek beleven, dementie ervaren (VR), stoelyoga doen of gymmen. Daarnaast was Fit op alle fronten een mooi moment van ontmoeting, samenwerken en netwerken.

Er wordt door het sociaal werk ouderen ingezet op verschillende leefgebieden, zoals zingeving, eenzaamheid en rouw en verlies. Naarmate inwoners ouder worden, neemt de kans toe dat zij hun partner of een ander dierbaar persoon verliezen. Niemand kan het verlies en de eenzaamheid wegnemen, maar de sociaal werker ouderen kan wel zorgen voor een luisterend oor of voor afleiding door middel van een activiteit of een goed gesprek.

Er wordt gesignaleerd dat er een groeiend aantal aanmeldingen is ten opzichte van vorig jaar. In het afgelopen halfjaar zijn 136 inwoners langdurig begeleid, tegenover 196 in heel vorig jaar. Als het aantal aanmeldingen op deze manier doorgaat, zal het aantal inwoners dat langere tijd begeleid is hoger zijn dan vorig jaar.  

De trend die speelt binnen de gemeente is het versterken van de eerste lijn. Hierdoor is een verschuiving merkbaar in de werkzaamheden en het aantal casussen dat aangemeld wordt bij het sociaal werk ouderen.

“Bij jou durf ik open te zijn en bespreek ik veel meer dan met mijn eigen kinderen.”

Triageteam Wijkteam
In totaal zijn er 123 casussen besproken binnen het triageteam. Bij 12 van deze aanmeldingen heeft het triageteam besloten dat de casus door Facet opgepakt kon worden. De hulpvragen liepen uiteen van vraag naar individuele jongerencoaching, tot vragen omtrent financiën, wonen, eenzaamheid, sociale activering, lichamelijke en psychische gezondheid.

Wijkcentrum West

WVC Bolnes

De sjoelmiddag en het klaverjassen lopen goed, er komen altijd veel mensen op af. De sociaal werker ouderen onderzoekt momenteel of het activiteitenaanbod in WVC Bolnes nog passend is of dat er ander aanbod nodig is. Eén van de nieuwe activiteiten die opgestart wordt is een muziekgroepje.

Trefpunt Oost
(activiteiten in Trefpunt Oost zijn gestart in maart 2025)

Momenteel wordt onderzocht welke activiteiten aansluiten bij de behoeften van de wijkbewoners. Dit wordt gedaan door gesprekken te voeren, ervaringen op te doen en goed te kijken naar de opkomst en betrokkenheid. Het is een zoektocht naar de juiste invulling en veel wijkbewoners moeten het Trefpunt nog weten te vinden. De komende periode staat in het teken van verder kennismaken, opbouwen en afstemmen op de vraag in de wijk.

Soos Centrum

Er zijn in het eerste halfjaar 340 bezoekers geweest bij de soos. Vorig jaar waren dit er 502 in 12 maanden. Het lijkt erop dat de verhuizing uit het lokaal naast het gemeentehuis naar de locatie van de Overburen zorgt voor meer bezoekers.

Kleinschalige uitstapjes

Er zijn in het eerste halfjaar tien uitstapjes geweest met zeven deelnemers per keer. In totaal 70 deelnemers. Kleinschalige uitstapjes biedt de mensen die minder mobiel zijn en/of een klein netwerk hebben de gelegenheid om toch een gezellig dagje op pad te kunnen en contact te maken met andere mensen. 

Zomer- en Winterfestijn
Het winterfestijn is in december 2024 gestart en liep door in 2025. De maand januari is stiller waarbij een verzetje voor menigeen zeer welkom is. Er is veel waardering voor de uitjes en bij de opening van de inschrijving loopt het altijd storm.

Inzet maatjes
In april was er een verdiepende bijeenkomst voor de maatjes met als thema Rouw en Verlies, geleid door een mantelzorgconsultent. Het doel was de maatjes mee te nemen in de belevingswereld van hun klant.
Uit de eerste helft van het jaar blijkt een toenemende vraag naar boodschappenmaatjes. Momenteel staan er veertien klanten op de wachtlijst, negen voor een bezoekmaatje en vijf voor een boodschappenmaatje. Verder valt op dat een groot deel van de mensen die een maatje vragen woonachtig zijn in Bolnes.
De pilot ‘samen maatje zijn’ blijkt in de praktijk een aantal uitdagingen te kennen. Er zijn vooral vragen van kwetsbare burgers waarbij wederkerigheid minder vanzelfsprekend is. Hierdoor zijn koppelingen moeilijker te maken en vol te houden. Het vraagt ook meer maatwerk om deze personen (met een vaak psychische achtergrond) te koppelen.

‘’Ik ben heel dankbaar dat via jullie collega Z. in mijn leven is gekomen. Ik koester alle waardevolle momenten met haar en ook de fijne en gezellige momenten die Facet ons samen geboden heeft."

‘’Ik ben alleen gekomen, maar voel me opgenomen in de groep."

Door het langer mobiel zijn van senioren en het toenemende gebruik van WhatsApp loopt het aantal deelnemers aan de telefooncirkel geleidelijk terug. Hierdoor wordt een telefooncirkel steeds minder relevant. Ook valt het bellen soms samen met de thuiszorg, wat ook een reden is om te stoppen.
De lunch met deelnemers en vrijwilligers was een succes, nieuwe deelnemers zien dan het gezicht van degene met wie ze dagelijks bellen en helpt in het creëren van een (vertrouwens)band.

Eenzaamheid-preventieve inzet op life events

Weduwe en weduwnaar bezoek
De aanlevering van de overzichtslijsten vanuit de gemeente was vertraagd. De brieven voor het laatste kwartaal van 2024 zijn hierdoor pas in de loop van 2025 verstuurd. Om die reden zijn er middels deze weg geen nieuwe aanmeldingen gekomen voor het afgelopen halfjaar. Wel is het duidelijk dat de bekendheid bij collega’s en netwerkpartners over de bezoekdienst groter is geworden, vanuit deze kant zijn er twee nieuwe aanmeldingen gekomen. Ook komen mensen door te Googelen op ‘rouw en verlies’ bij Facet Ridderkerk terecht, via deze weg is ook een aanmelding gekomen. 
Het lijkt erop dat mensen toch eerder kiezen voor de gespreksgroep, hoewel minder mobiele mensen de voorkeur geven aan een bezoek aan huis. 

Rouw en verlies is een onderwerp dat steeds meer op de agenda komt te staan. In maart is er een voorlichting gegeven aan vrijwilligers over rouw en verlies. Hoe uit rouw zich, hoe herken je het en hoe ga je er mee om. Dit was een zeer waardevolle bijeenkomst.

‘’Enige tijd geleden heeft u voor mijn moeder de bezoekdienst voor weduwen geregeld. Inmiddels heeft mijn moeder twee keer bezoek gehad van Annie. Ik wil u laten weten dat zij erg veel steun put uit de gesprekken en dat er sprake is van een heel goede klik. Mijn moeder kijkt iedere keer uit naar de komst van deze mevrouw. Het helpt haar bij de verwerking van het plotselinge, grote verlies.
Hartelijk dank voor uw keuze. Er is sprake van een enorm goede match."

Koffie-inloop Rouw en Verlies
De cursus rouwverwerking is gestopt en in plaats daarvan is in 2025 de koffie-inloop Rouw en Verlies gestart. De inloop is één keer per maand. Tot nu toe zijn er gemiddeld tussen de vijf en tien deelnemers, zowel mannen als vrouwen. De leeftijd loopt uiteen van 60 tot 92 jaar. Sommige deelnemers komen na een paar keer niet meer, maar er komen ook weer nieuwe mensen bij. De vaste kern zorgt ervoor dat nieuwkomers zich welkom voelen. Er ontstaan ook sociale contacten in de groep, mensen zoeken elkaar buiten de inloop op. Het valt op dat er echt behoefte is aan deze manier van samenkomen omdat men veel herkenning ervaart tijdens het samenzijn. In juli wordt er een groepsmaaltijd georganiseerd omdat de zomermaanden vaak al stiller zijn.

Signaalpunt
Er zijn het afgelopen halfjaar slechts 2 signalen binnengekomen via het signaalpunt eenzaamheid, 1 via een zorgprofessional en 1 anoniem. Beide signalen zijn afgesloten. Één van de meldingen was al bekend bij sociaal werk ouderen. De anonieme melding is na een huisbezoek overgedragen aan een sociaal makelaar van Facet.

De Thuisadministratie loopt goed, er is veel vraag naar het op orde brengen van de administratie. Mensen kunnen de administratie hierna zelf bijhouden maar hebben iemand nodig die alles eenmalig op orde brengt.

De Belastingservice loopt goed. Er zijn 494 klanten geholpen met hun aangifte dit voorjaar. Ook zijn er vrijwilligers die thuis langsgaan bij minder mobiele mensen. Deze vrijwilligers hebben een belangrijke signaleerfunctie omdat zij in de thuissituatie komen. Zo zijn er dit voorjaar een aantal meldingen gekomen waarna een huisbezoek door een sociaal werk ouderen is gepland.

De Formulierenbrigade loopt ook goed, er wordt gekeken of minder mobiele mensen ook aan huis geholpen kunnen worden. Ook hiervoor geldt dat een vrijwilliger die aan huis komt een belangrijke signaleerfunctie heeft.

Ook het Toeslagenspreekuur loopt goed. Er is voldoende vraag naar hulp bij toeslagen.

Zo lang mogelijk zelfstandig thuis wonen vraagt soms om lichte ondersteuning. Onder coördinatie van een sociaal werker ouderen voeren vrijwilligers verschillende servicediensten uit.
Het aantal huis- en tuinklussen is toegenomen ten opzichte van vorig jaar. De vraag naar de computerservice is iets afgenomen evenals de vraag naar scootmobiellessen. De servicediensten zijn overgestapt op digitaal betalen, dit werkt goed en bespaart veel tijd. Bij AutoMaatje is een verdubbeling van het aantal ritten zichtbaar. Het aantal chauffeurs is ook verdubbeld, waardoor er meer mogelijkheid is tot het rijden van ritten.

ANWB AutoMaatje in cijfers

Preventief huisbezoek
Iedereen die in Ridderkerk 75 of 80 wordt krijgt een brief (incl. seniorenwijzer). Voor de 75-jarigen geldt dat zij een huisbezoek kunnen aanvragen en voor alle 80-jarigen geldt dat ze zich af moeten melden als ze geen huisbezoek willen.

Vanwege onderbezetting zijn de vrijwilligers de 80-jarigen nog aan het bezoeken die 80 werden in 2024, dat loopt dit jaar nog door. Dit halfjaar zijn twee nieuwe vrijwilligers geworven die na instructie ook de huisbezoeken afleggen, waarmee in het tweede deel van 2025 ook de lijst van personen die 80 zijn geworden in dit jaar een brief en bezoek zullen krijgen.

Iets meer dan 33% van alle aangeschreven adressen wil een huisbezoek. Ook alle 75-jarigen worden dit jaar aangeschreven. Tot nu toe zijn er 108 adressen, van de 503, aangeschreven. Er zijn tot op heden geen huisbezoeken voortgekomen uit de groep 75-jarigen. Ze zijn vaak nog vitaal, waarderen de gekregen informatie en men weet nu waar ze zich kunnen melden mochten er wel vragen rond ouder worden opkomen.

Naar aanleiding van de huisbezoeken is er door de sociaal werkers ouderen met 17 mensen contact opgenomen om informatie te verstrekken vanwege een zorg of een specifieke vraag. Er is informatie gegeven over onder andere mantelzorg, eenzaamheid, WMO en financiën. Daarnaast zijn deze inwoners ingeschreven voor de nieuwsbrief van het sociaal werk ouderen.

"Het was stijlvol genieten zonder promillage, met vijf verfijnde alcoholvrije wijnen en bijpassende hapjes in goed gezelschap. Een erg leuke en gezellige activiteit."

Veiligheidsbijeenkomst
Tijdens deze bijeenkomst werd er op een laagdrempelige en duidelijke manier aandacht besteed aan iets wat steeds actueler wordt: digitale en fysieke veiligheid. De aanwezigen gingen actief in gesprek met wijkagent Ricky Molly, stelden vragen en deelden eigen ervaringen. Met praktische tips, herkenbare voorbeelden en een open sfeer werd het een leerzame én betrokken middag. Want jezelf beschermen tegen oplichting hoeft niet ingewikkeld te zijn, een beetje kennis maakt al een groot verschil. Precies dát is waar Ridderkerk Langer Gezond aan wil bijdragen.

Natuurwandeling met gids
Op donderdag 5 juni 2025 vond een natuurwandeling door de Crezéepolder plaats. Het was een mooie ontdekkingstocht in eigen omgeving. Onder begeleiding van een natuurgids van natuurvereniging IJsselmonde leerden de 13 deelnemers meer over de flora, fauna en historie van dit unieke stukje Ridderkerk. Tijdens de route van 5 kilometer werd er met andere ogen gekeken naar de natuur. De afsluiting bij Café Dique met koffie en iets lekkers zorgde voor een warm en gezellig slot van een mooie, informatieve middag.

‘’Samen ontdekken hoe stilte en aandacht je dagelijkse leven kunnen verrijken. Kleine bijeenkomsten, grote inzichten – mindfulness als startpunt voor innerlijke rust."

Op de volgende bijeenkomsten is een presentatie gegeven over Welzijn op Recept:

• Gemeenteraad op bezoek: Klantreis verschillende afdelingen;
• Wethoudersbezoek: Deelnemer meegenomen die haar ervaring deelde;
• Versterken eerste lijn: Algemeen verhaal Welzijn op Recept;
• Presentatie Zorggroep POH: Klantreis Welzijn op Recept.

‘’Vandaag ben ik met een glimlach wakker geworden, want eindelijk voelde ik weer waar ik het voor doe.”